12.7.12

Βαθιά λιτότητα και κοινωνική έκρηξη στην Ιβηρική χερσόνησο

Κορυφώνεται η οικονομική και κοινωνική κρίση στην Ισπανία και την Πορτογαλία, όπου τα συνεχή «πακέτα» λιτότητας έχουν οδηγήσει και τις δύο χώρες της Ιβηρικής σε βαθιά ύφεση με έκρηξη της ανεργίας και δραματική αύξηση της φτώχειας στις λεγόμενες ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού (παιδιά, ηλικιωμένοι, Τσιγγάνοι).
Οι Ισπανοί μικροεπενδυτές που είχαν αγοράσει μετοχές και ομόλογα προβληματικών τραπεζών απειλούνται με ζημίες πολλών δισ. ευρώ.
Η προχθεσινή απόφαση του Eurogroup και η επικύρωσή της χθες από το Συμβούλιο Ecofin της Ε.Ε. για την επιμήκυνση κατα 12 μήνες της προθεσμίας για τη δημοσιονομική προσαρμογή, μπορεί να θεωρείται θετική για την Ισπανία, αλλά δεν σημαίνει το τέλος της λιτότητας.
Κι αυτό το αισθάνθηκαν χθες έντονα οι Ισπανοί με το νέο «πακέτο» που ανακοίνωσε στη Βουλή ο πρωθυπουργός της χώρας, Μαριάνο Ραχόι. Είναι προφανές ότι τα μέτρα θα ήταν σκληρότερα εάν δεν δινόταν η ετήσια παράταση στην επίτευξη των δημοσιονομικών στόχων, ωστόσο η λογική του μικρότερου κακού δεν είναι κάτι το ιδιαίτερα παρήγορο για τους πολίτες. Ο κ. Ραχόι δήλωσε ότι τα μέτρα αυτά πρέπει να εφαρμοστούν χωρίς καθυστέρηση, επισημαίνοντας ότι «οι καταχρήσεις του παρελθόντος πληρώνονται σήμερα».
Δεν είχε χρόνο να μελετήσει...
Χθες, ο εκπρόσωπος του αντιπρόεδρου της Κομισιόν Ολι Ρεν, χαιρέτισε το «πακέτο» το οποίο χαρακτήρισε ως «σημαντικό βήμα» για την επίτευξη των δημοσιονομικών στόχων το 2012, δηλαδή τη μείωση του ελλείμματος από το 8,9% (2011) στο 6,3%. Φυσικά, ήταν λιγότερο ενθουσιώδης ο εκπρόσωπος όταν ρωτήθηκε από Ισπανό δημοσιογράφο πως σχολιάζει η Επιτροπή ορισμένα μέτρα του «πακέτου», όπως η μείωση των επιδομάτων ανεργίας, η μη χορήγηση το 2012 δώρου Χριστουγέννων για τους δημόσιους υπάλληλους, ή ακόμη η αύξηση του χαμηλού συντελεστή ΦΠΑ σε πολλά προϊόντα.
Ο εκπρόσωπος δεν απάντησε, με το πρόσχημα ότι η Κομισιόν δεν είχε το χρόνο να μελετήσει τα μέτρα... Μεταξύ των μέτρων είναι επίσης μεταρρύθμιση της δημόσιας διοίκησης η οποία θα έχει ως αποτέλεσμα την εξοικονόμηση 3,5 δισ. ευρώ με μείωση του αριθμού των δημοσίων επιχειρήσεων και περιορισμό κατά 30% του αριθμού των τοπικών συμβούλων. Προβλέπονται επίσης νέες περικοπές δαπανών των υπουργείων κατά 600 εκατ. ευρώ και νέα μείωση κατά 20% της χρηματοδότησης των πολιτικών κομμάτων, των συνδικάτων και των εργοδοτικών οργανώσεων από το κράτος.
Είναι προφανές ότι το συνολικό «πακέτο», που φτάνει τα 65 δισ. ευρώ ή 6,5% του ΑΕΠ για τα επόμενα 2,5 χρόνια, θα βαθύνει περαιτέρω την ύφεση για φέτος από το 1,77% που προέβλεπε η Κομισιόν και η κυβέρνηση πριν από τα μέτρα. Θα αυξήσει περαιτέρω και την ανεργία, η οποία κινείται σε «αχαρτογράφητες» περιοχές για τη χώρα, τόσο στο σύνολο (24%) όσο και στους νέους κάτω των 25 ετών (52%).
Θα αυξήσει δραματικά και τη φτώχεια εξαιτίας της μείωσης κατά 10% του επιδόματος ανεργίας μετά την παρέλευση 6 μηνών, αλλά και της αύξησης του ΦΠΑ κατά τρεις μονάδες (από 18% σε 21%) του κανονικού συντελεστή και δύο μονάδες του χαμηλού (από 8% σε 10%) στα περισσότερα προϊόντα.
Ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών
Το χθεσινό «πακέτο» αποδεικνύει ότι και η Ισπανία έχει εισέλθει σε ένα φαύλο κύκλο, όπου τα μέτρα λιτότητας για τη μείωση των ελλειμμάτων σε συνδυασμό με την τραπεζική κρίση επιδεινώνουν δραματικά την οικονομική κατάσταση, απειλώντας τη χώρα με κοινωνική έκρηξη. Αναφορικά με την ανακεφαλαιοποίηση των ισπανικών τραπεζών, εκπρόσωπος της Κομισιόν ανέφερε χθες ότι ο ιδιωτικός τομέας θα συμμετάσχει στον επιμερισμό του κόστους αναδιάρθρωσης των ισπανικών τραπεζών, όμως οι ομολογιούχοι τραπεζικών ομολόγων υψηλής εξασφάλισης και οι καταθέτες δεν θα επηρεαστούν από αυτό.
Σύμφωνα ωστόσο με δημοσίευμα των «FT», οι Ισπανοί μικροεπενδυτές που είχαν αγοράσει προνομιούχες μετοχές και ομόλογα προβληματικών τραπεζών απειλούνται με ζημίες πολλών δισεκατομμυρίων ευρώ.
Σε σωστό δρόμο αλλά με μέτρα
Για την Πορτογαλία, το οξύμωρο είναι ότι η τρόικα διαβεβαιώνει πως το μνημόνιο βρίσκεται στο σωστό δρόμο, ενώ η Κεντρική Τράπεζα της χώρας δεν αποκλείει να χρειαστεί η λήψη πρόσθετων μέτρων προκειμένου να επιτευχθεί ο στόχος για μείωση του ελλείμματος φέτος στο 4,5% του ΑΕΠ και την επαναφορά του κάτω του 3% στο τέλος του 2013.
Και στην Πορτογαλία η ύφεση είναι βαθιά, αν και η Κεντρική Τράπεζα αναθεώρησε ελαφρώς προς το καλύτερο την πρόβλεψή της για φέτος, όπου εκτιμάται ότι η υποχώρηση του ΑΕΠ θα είναι της τάξης του 3% αντί για 3,4% που προβλεπόταν αρχικά. Σύμφωνα μάλιστα με το πρακτορείο Bloomberg, οι διεθνείς πιστωτές της Πορτογαλίας ενδεχομένως σύντομα να χρειαστεί να χαλαρώσουν τους όρους του πακέτου διάσωσης της χώρας, προκειμένου να διασφαλίσουν ότι το πρόγραμμα θα παραμείνει ανέπαφο, καθώς η κυβέρνηση αρχίζει να δυσκολεύεται να συγκλίνει με τους δημοσιονομικούς στόχους της.
Η Πορτογαλία πρέπει να συνεχίσει να αποτελεί παράδειγμα δημοσιονομικής προσαρμογής στην Ευρώπη, διαμήνυσε χθες ο πρωθυπουργός της χώρας, Πέδρο Πάσος Κοέλιο, τονίζοντας ότι «δεν μπορούμε να πιστεύουμε ότι άλλοι θα λύσουν τα προβλήματά μας».

http://www.naftemporiki.gr/news/cstory.asp?id=2208446

No comments: